قانون ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تجاری | فصل اول | اختراعات
ماده 1) اختراع نتیجه فكر فرد یا افراد است كه برای اولین بار فرآیند یا فرآورده ای خاص را ارائه میكند و مشكلی را در یك حرفه، فن، فناوری، صنعت و مانند آنها حل مینماید.
ماده 2) اختراعی قابل ثبت است كه حاوی ابتكار جدید و دارای كاربرد صنعتی باشد. ابتكار جدید عبارت است از آنچه كه در فن یا صنعت قبلی وجود نداشته و برای دارنده مهارت عادی در فن مذكور معلوم و آشكار نباشد و از نظر صنعتی، اختراعی كاربردی محسوب میشود كه در رشتهای از صنعت قابل ساخت یا استفاده باشد. مراد از صنعت، معنای گسترده آن است و شامل مواردی نظیر صنایعدستی، كشاورزی، ماهیگیری و خدمات نیز میشود.
ماده 3) گواهینامه اختراع سندی است كه اداره مالكیت صنعتی برای حمایت از اختراع صادر میكند و دارنده آن میتواند از حقوق انحصاری بهره مند شود.
ماده 4) موارد زیر از حیطه حمایت از اختراع خارج است:
الف ـ كشفیات، نظریه های علمی، روشهای ریاضی و آثار هنری.
ب ـ طرحها و قواعد یا روشهای انجام كار تجاری و سایر فعالیتهای ذهنی و اجتماعی.
ج ـ روشهای تشخیص و معالجه بیماریهای انسان یا حیوان.
این بند شامل فرآورده های منطبق با تعریف اختراع و مورد استفاده در روشهای مزبور نمیشود.
د ـ منابع ژنتیك و اجزاء ژنتیك تشكیل دهنده آنها و همچنین فرآیندهای بیولوژیك تولید آنها.
هـ ـ آنچه قبلاً در فنون و صنایع پیشبینی شده باشد.
فن یا صنعت قبلی عبارت است از هر چیزی كه در نقطه ای از جهان از طریق انتشار كتبی یا شفاهی یا از طریق استفاده عملی و یا هر طریق دیگر، قبل از تقاضا و یا در موارد حق تقدم ناشی از اظهارنامه ثبت اختراع، افشاء شده باشد.
درصورتی كه افشاء اختراع ظرف مدت شش ماه قبل از تاریخ تقاضا یا در موارد مقتضی قبل از تاریخ حق تقدم اختراع صورت گرفته باشد، مانع ثبت نخواهد بود.
و ـ اختراعاتی كه بهره برداری از آنها خلاف موازین شرعی یا نظم عمومی و اخلاق حسنه باشد.
الف ـ كشفیات، نظریه های علمی، روشهای ریاضی و آثار هنری.
ب ـ طرحها و قواعد یا روشهای انجام كار تجاری و سایر فعالیتهای ذهنی و اجتماعی.
ج ـ روشهای تشخیص و معالجه بیماریهای انسان یا حیوان.
این بند شامل فرآورده های منطبق با تعریف اختراع و مورد استفاده در روشهای مزبور نمیشود.
د ـ منابع ژنتیك و اجزاء ژنتیك تشكیل دهنده آنها و همچنین فرآیندهای بیولوژیك تولید آنها.
هـ ـ آنچه قبلاً در فنون و صنایع پیشبینی شده باشد.
فن یا صنعت قبلی عبارت است از هر چیزی كه در نقطه ای از جهان از طریق انتشار كتبی یا شفاهی یا از طریق استفاده عملی و یا هر طریق دیگر، قبل از تقاضا و یا در موارد حق تقدم ناشی از اظهارنامه ثبت اختراع، افشاء شده باشد.
درصورتی كه افشاء اختراع ظرف مدت شش ماه قبل از تاریخ تقاضا یا در موارد مقتضی قبل از تاریخ حق تقدم اختراع صورت گرفته باشد، مانع ثبت نخواهد بود.
و ـ اختراعاتی كه بهره برداری از آنها خلاف موازین شرعی یا نظم عمومی و اخلاق حسنه باشد.
ماده 5) چگونگی ذكر نام مخترع در گواهینامه اختراع و نحوه تعلق حق اختراع ثبت شده به شرح زیر است:
الف ـ حقوق اختراع ثبت شده منحصراً به مخترع تعلق دارد.
ب ـ اگر افرادی به صورت مشترك اختراعی كرده باشند، حقوق ناشی از اختراع مشتركاً به آنان تعلق میگیرد.
ج ـ هرگاه دو یا چند نفر، مستقل از دیگری اختراع واحدی كرده باشند شخصی كه اظهارنامه اختراع خود را زودتر تسلیم كرده و یا درصورت ادعای حق تقدم هر كدام بتوانند اثبات كنند كه در تاریخ مقدم اظهارنامه خود را به صورت معتبر تسلیم كردهاند، مشروط بر اینكه اظهارنامه مذكور مسترد یا رد نگردیده یا مسكوت گذاشته نشده باشد، حق ثبت اختراع را خواهند داشت.
د ـ حقوق ناشی از اختراع ثبت شده قابل انتقال است و درصورت فوت صاحب حق به ورثه او منتقل میشود.
هـ ـ درصورتی كه اختراع ناشی از استخدام یا قرارداد باشد، حقوق مادی آن متعلق به كارفرما خواهد بود، مگر آن كه خلاف آن در قرارداد شرط شده باشد.
و ـ نام مخترع در گواهینامه اختراع قید میشود مگر این كه كتباً از اداره مالكیت صنعتی درخواست كند كه نامش ذكر نشود. هرگونه اظهار یا تعهد مخترع مبنی بر این كه نام شخص دیگری به عنوان مخترع قید گردد، فاقد اثر قانونی است.
الف ـ حقوق اختراع ثبت شده منحصراً به مخترع تعلق دارد.
ب ـ اگر افرادی به صورت مشترك اختراعی كرده باشند، حقوق ناشی از اختراع مشتركاً به آنان تعلق میگیرد.
ج ـ هرگاه دو یا چند نفر، مستقل از دیگری اختراع واحدی كرده باشند شخصی كه اظهارنامه اختراع خود را زودتر تسلیم كرده و یا درصورت ادعای حق تقدم هر كدام بتوانند اثبات كنند كه در تاریخ مقدم اظهارنامه خود را به صورت معتبر تسلیم كردهاند، مشروط بر اینكه اظهارنامه مذكور مسترد یا رد نگردیده یا مسكوت گذاشته نشده باشد، حق ثبت اختراع را خواهند داشت.
د ـ حقوق ناشی از اختراع ثبت شده قابل انتقال است و درصورت فوت صاحب حق به ورثه او منتقل میشود.
هـ ـ درصورتی كه اختراع ناشی از استخدام یا قرارداد باشد، حقوق مادی آن متعلق به كارفرما خواهد بود، مگر آن كه خلاف آن در قرارداد شرط شده باشد.
و ـ نام مخترع در گواهینامه اختراع قید میشود مگر این كه كتباً از اداره مالكیت صنعتی درخواست كند كه نامش ذكر نشود. هرگونه اظهار یا تعهد مخترع مبنی بر این كه نام شخص دیگری به عنوان مخترع قید گردد، فاقد اثر قانونی است.
ماده 6) اظهارنامه ثبت اختراع كه به اداره مالكیت صنعتی داده میشود، باید موضوعی را كه حمایت از آن درخواست میشود، تعیین كرده و به فارسی تنظیم شود، دارای تاریخ و امضاء بوده و خواسته، توصیف ادعا، خلاصهای از توصیف اختراع و در صورت لزوم نقشه های مربوطه را دربرداشته باشد. هزینه های ثبت اظهارنامه از درخواست كننده ثبت دریافت میشود.
در تنظیم و تسلیم اظهارنامه باید موارد زیر رعایت شود:
در تنظیم و تسلیم اظهارنامه باید موارد زیر رعایت شود:
الف ـ نام و سایر اطلاعات لازم درخصوص متقاضی، مخترع و نماینده قانونی او، درصورت وجود و عنوان اختراع در اظهارنامه درج شود.
ب ـ درمواقعی كه متقاضی شخص مخترع نیست، مدارك دال بر سمت قانونی وی همراه اظهارنامه تحویل گردد.
ج ـ ادعای مذكور در اظهارنامه، گویا و مختصر بوده و با توصیف همراه باشد، به نحوی كه برای شخص دارای مهارت عادی در فن مربوط واضح و كامل بوده و حداقل یك روش اجرائی برای اختراع ارائه كند. خلاصه توصیف فقط به منظور ارائه اطلاعات فنی است و نمیتوان برای تفسیر محدوده حمایت به آن استناد كرد.
ب ـ درمواقعی كه متقاضی شخص مخترع نیست، مدارك دال بر سمت قانونی وی همراه اظهارنامه تحویل گردد.
ج ـ ادعای مذكور در اظهارنامه، گویا و مختصر بوده و با توصیف همراه باشد، به نحوی كه برای شخص دارای مهارت عادی در فن مربوط واضح و كامل بوده و حداقل یك روش اجرائی برای اختراع ارائه كند. خلاصه توصیف فقط به منظور ارائه اطلاعات فنی است و نمیتوان برای تفسیر محدوده حمایت به آن استناد كرد.
ماده 7) متقاضی ثبت اختراع تا زمانی كه اظهارنامه او برای ثبت اختراع قبول نشده است میتواند آن را مسترد كند.
ماده 8) اظهارنامه باید فقط به یك اختراع یا به دستهای از اختراعات مرتبط كه یك اختراع كلی را تشكیل میدهند مربوط باشد. دراختراع كلی ذكر نكردن ارتباط اجزاء آن موجب بیاعتباری گواهینامه اختراع مربوط نمیشود. متقاضی میتواند تا زمانی كه اظهارنامه وی مورد موافقت قرار نگرفته است:
الف ـ اظهارنامه خود را اصلاح كند، مشروط بر آن كه از حدود اظهارنامه نخست تجاوز نكند.
ب ـ آن را به دو یا چند اظهارنامه تقسیم كند. اظهارنامه تقسیمی باید دارای تاریخ تقاضای اولیه بوده و درصورت اقتضاء، مشمول حق تقدم اظهارنامه نخستین است.
ب ـ آن را به دو یا چند اظهارنامه تقسیم كند. اظهارنامه تقسیمی باید دارای تاریخ تقاضای اولیه بوده و درصورت اقتضاء، مشمول حق تقدم اظهارنامه نخستین است.
ماده 9) متقاضی میتواند همراه با اظهارنامه خود، طی اعلامیهای حق تقدم مقرر در كنوانسیون پاریس برای حمایت از مالكیت صنعتی مورخ 1261 هجری شمسی (20 مارس 1883 میلادی) و اصلاحات بعدی آن را درخواست نماید. حق تقدم میتواند بر اساس یك یا چند اظهارنامه ملی یا منطقه ای یا بین المللی باشد كه در هر كشور یا برای هر كشور عضو كنوانسیون مذكور تسلیم شده است. در صورت درخواست حق تقدم:
الف ـ اداره مالكیت صنعتی از متقاضی میخواهد ظرف مدت معین، رونوشت اظهارنامه ای را ارائه دهد كه توسط مرجع ثبت اظهارنامه ای كه مبنای حق تقدم است، گواهی شده باشد.
ب ـ با پذیرش درخواست حق تقدم حمایتهای مذكور در كنوانسیون پاریس شامل آن خواهد بود.
درصورت عدم مراعات شرایط مندرج در این ماده و مقررات مربوط به آن، اعلامیه مذكور كان لم یكن تلقی میشود.
ب ـ با پذیرش درخواست حق تقدم حمایتهای مذكور در كنوانسیون پاریس شامل آن خواهد بود.
درصورت عدم مراعات شرایط مندرج در این ماده و مقررات مربوط به آن، اعلامیه مذكور كان لم یكن تلقی میشود.
ماده 10) بنا به درخواست اداره مالكیت صنعتی، متقاضی باید شماره و تاریخ اظهارنامه اختراعی را كه در خارج تسلیم كرده و عیناً و ماهیتاً مربوط به اختراع مذكور در اظهارنامه تسلیم شده به اداره مالكیت صنعتی است، ارائه دهد. همچنین با درخواست اداره مالكیت صنعتی متقاضی باید مدارك زیر را به اداره مذكور تسلیم كند:
الف ـ تصویر هرگونه نامه و اخطاریه ای كه متقاضی درمورد نتایج بررسی های انجام شده در خصوص اظهارنامه های خارج دریافت كرده است.
ب ـ تصویر گواهینامه اختراع كه براساس اظهارنامه های خارجی ثبت شده است.
ج ـ تصویر هرگونه تصمیم نهایی مبنی بر رد اظهارنامه خارجی یا رد ثبت اختراع ادعا شده در اظهارنامه خارجی.
د ـ تصویر هر تصمیم نهایی مبنی بر بیاعتباری گواهینامه اختراع صادرشده براساس اظهارنامه خارجی.
ب ـ تصویر گواهینامه اختراع كه براساس اظهارنامه های خارجی ثبت شده است.
ج ـ تصویر هرگونه تصمیم نهایی مبنی بر رد اظهارنامه خارجی یا رد ثبت اختراع ادعا شده در اظهارنامه خارجی.
د ـ تصویر هر تصمیم نهایی مبنی بر بیاعتباری گواهینامه اختراع صادرشده براساس اظهارنامه خارجی.
ماده 11) اداره مالكیت صنعتی تاریخ تقاضا را همان تاریخ دریافت اظهارنامه تلقی خواهد كرد مشروط بر این كه اظهارنامه در زمان دریافت، حاوی نكات زیر باشد:
الف – ذكر صریح یا ضمنی این نكته كه ثبت یك اختراع تقاضا میشود.
ب – ذكر نكاتی كه شناخت هویت متقاضی را میسر میكند.
ج – توصیف اجمالی اختراع.
ب – ذكر نكاتی كه شناخت هویت متقاضی را میسر میكند.
ج – توصیف اجمالی اختراع.
اگر اداره مالكیت صنعتی تشخیص دهد كه اظهارنامه در زمان تقاضا فاقد شرایط فوق بوده است، از متقاضی دعوت خواهد كرد تا از تاریخ ابلاغ ظرف سی روز اصلاحات لازم را انجام دهد و تاریخ تقاضا همان تاریخ دریافت اصلاحات مذكور خواهد بود ولی اگر در مهلت تعیین شده اصلاح صورت نگیرد، اظهارنامه كان لم یكن تلقی خواهد شد.
ماده 12) چنانچه در اظهارنامه به نقشه هایی اشاره شود كه در آن درج یا ضمیمه نشده است، اداره مالكیت صنعتی از متقاضی دعوت میكند تا نقشهها را ارائه دهد. اگر متقاضی دعوت را اجابت كرده و نقشههای مورد اشاره را ارائه نماید، اداره مذكور تاریخ دریافت نقشه را تاریخ تقاضا تلقی خواهد نمود. درغیر این صورت، تاریخ تقاضا را همان تاریخ دریافت اظهارنامه قید نموده و اشاره به نقشه ها را كأن لم یكن تلقی خواهد كرد.
ماده 13) پس از قید تاریخ تقاضا، اداره مالكیت صنعتی اظهارنامه را از نظر انطباق با شرایط مندرج در این قانون و آئیننامه آن، بررسی خواهد كرد و درصورت تشخیص انطباق، اقدام لازم را برای ثبت اختراع انجام میدهد. درغیر این صورت اظهارنامه را رد و مراتب را به متقاضی ابلاغ میكند.
ماده 14) اداره مالكیت صنعتی پس از ثبت اختراع باید:
الف ـ درخصوص ثبت اختراع یك نوبت آگهی منتشر كند.
ب ـ گواهینامه ثبت اختراع را صادر كند.
ج ـ رونوشت گواهینامه ثبت اختراع را بایگانی و پس از دریافت هزینه مقرر، اصل آن را به متقاضی تسلیم كند.
د ـ به درخواست دارنده گواهینامه اختراع، تغییراتی را در مضمون و نقشههای اختراع، به منظور تعیین حدود حمایت اعطاء شده انجام دهد، مشروط بر این كه در نتیجه این تغییرات، اطلاعات مندرج در گواهینامه اختراع ازحدود اطلاعات مذكور در اظهارنامه اولیه ای كه اختراع براساس آن ثبت شده است، تجاوز نكند.
الف ـ درخصوص ثبت اختراع یك نوبت آگهی منتشر كند.
ب ـ گواهینامه ثبت اختراع را صادر كند.
ج ـ رونوشت گواهینامه ثبت اختراع را بایگانی و پس از دریافت هزینه مقرر، اصل آن را به متقاضی تسلیم كند.
د ـ به درخواست دارنده گواهینامه اختراع، تغییراتی را در مضمون و نقشههای اختراع، به منظور تعیین حدود حمایت اعطاء شده انجام دهد، مشروط بر این كه در نتیجه این تغییرات، اطلاعات مندرج در گواهینامه اختراع ازحدود اطلاعات مذكور در اظهارنامه اولیه ای كه اختراع براساس آن ثبت شده است، تجاوز نكند.
ماده 15) حقوق ناشی از گواهینامه اختراع به ترتیب زیر است:
الف ـ بهره برداری از اختراع ثبت شده در ایران توسط اشخاصی غیر از مالك اختراع، مشروط به موافقت مالك آن است. بهره برداری از اختراع ثبت شده به شرح آتی خواهد بود:
الف ـ بهره برداری از اختراع ثبت شده در ایران توسط اشخاصی غیر از مالك اختراع، مشروط به موافقت مالك آن است. بهره برداری از اختراع ثبت شده به شرح آتی خواهد بود:
1 ـ در صورتی كه اختراع در خصوص فرآورده باشد:
اول ـ ساخت، صادرات و واردات، عرضه برای فروش، فروش و استفاده از فرآورده.
دوم ـ ذخیره به قصد عرضه برای فروش، فروش یا استفاده از فرآورده.
اول ـ ساخت، صادرات و واردات، عرضه برای فروش، فروش و استفاده از فرآورده.
دوم ـ ذخیره به قصد عرضه برای فروش، فروش یا استفاده از فرآورده.
2 ـ درصورتی كه موضوع ثبت اختراع فرآیند باشد:
اول ـ استفاده از فرآیند.
اول ـ استفاده از فرآیند.
دوم ـ انجام هر یك از موارد مندرج در جزء (1) بند (الف) این ماده درخصوص كالاهایی كه مستقیماً از طریق این فرآیند به دست میآید.
ب ـ مالك میتواند با رعایت بند (ج) این ماده و ماده (17) علیه هر شخص كه بدون اجازه او بهرهبرداریهای مندرج در بند (الف) را انجام دهد و به حق مخترع تعدی كند و یا عملی انجام دهد كه ممكن است منجر به تعدی به حق مخترع شود، به دادگاه شكایت كند.
ج ـ حقوق ناشی از گواهینامه اختراع شامل موارد زیر نمیشود:
1ـ بهرهبرداری از كالاهایی كه توسط مالك اختراع یا با توافق او در بازار ایران عرضهمیشود.
2ـ استفاده از وسایل موضوع اختراع در هواپیماها، وسائط نقلیه زمینی یا كشتیهای سایر كشورها كه به طور موقت یا تصادفاً وارد حریم هوایی، مرزهای زمینی یا آبهای كشور میشود.
3ـ بهره برداری هایی كه فقط با اهداف آزمایشی درباره اختراع ثبت شده انجام میشود.
4ـ بهره برداری توسط هر شخصی كه با حسن نیت قبل از تقاضای ثبت اختراع یا در مواقعی كه حق تقدم تقاضا شده است، قبل از تاریخ تقاضای حق تقدم همان اختراع، از اختراع استفاده میكرده یا اقدامات جدی و موثری جهت آماده شدن برای استفاده از آن در ایران به عمل می آورده است.
د ـ حقوق استفاده كننده قبلی كه در جزء (4) بند (ج) این ماده قید شده است، تنها به همراه شركت یا كسب و كار یا به همراه بخشی كه در آن از اختراع استفاده میشده یا مقدمات استفاده از آن فراهم گردیده، قابل انتقال یا واگذاری است.
ب ـ مالك میتواند با رعایت بند (ج) این ماده و ماده (17) علیه هر شخص كه بدون اجازه او بهرهبرداریهای مندرج در بند (الف) را انجام دهد و به حق مخترع تعدی كند و یا عملی انجام دهد كه ممكن است منجر به تعدی به حق مخترع شود، به دادگاه شكایت كند.
ج ـ حقوق ناشی از گواهینامه اختراع شامل موارد زیر نمیشود:
1ـ بهرهبرداری از كالاهایی كه توسط مالك اختراع یا با توافق او در بازار ایران عرضهمیشود.
2ـ استفاده از وسایل موضوع اختراع در هواپیماها، وسائط نقلیه زمینی یا كشتیهای سایر كشورها كه به طور موقت یا تصادفاً وارد حریم هوایی، مرزهای زمینی یا آبهای كشور میشود.
3ـ بهره برداری هایی كه فقط با اهداف آزمایشی درباره اختراع ثبت شده انجام میشود.
4ـ بهره برداری توسط هر شخصی كه با حسن نیت قبل از تقاضای ثبت اختراع یا در مواقعی كه حق تقدم تقاضا شده است، قبل از تاریخ تقاضای حق تقدم همان اختراع، از اختراع استفاده میكرده یا اقدامات جدی و موثری جهت آماده شدن برای استفاده از آن در ایران به عمل می آورده است.
د ـ حقوق استفاده كننده قبلی كه در جزء (4) بند (ج) این ماده قید شده است، تنها به همراه شركت یا كسب و كار یا به همراه بخشی كه در آن از اختراع استفاده میشده یا مقدمات استفاده از آن فراهم گردیده، قابل انتقال یا واگذاری است.
ماده 16) اعتبار گواهینامه اختراع با رعایت این ماده، پس از بیست سال از تاریخ تسلیم اظهارنامه اختراع منقضی میشود. به منظور حفظ اعتبار گواهینامه یا اظهارنامه اختراع، پس از گذشت یك سال از تاریخ تسلیم اظهارنامه و قبل از شروع هر سال، مبلغی كه به موجب آئیننامه این قانون تعیین میشود، توسط متقاضی به اداره مالكیت صنعتی پرداخت میگردد. تأخیر در پرداخت، حداكثر تا شش ماه در صورت پرداخت جریمه مجاز است.
درصورتی كه هزینه سالانه پرداخت نشود، اظهارنامه مربوط مسترد شده تلقی و یا گواهینامه اختراع، فاقد اعتبار میشود.
درصورتی كه هزینه سالانه پرداخت نشود، اظهارنامه مربوط مسترد شده تلقی و یا گواهینامه اختراع، فاقد اعتبار میشود.
ماده 17) دولت یا شخص مجاز از طرف آن، با رعایت ترتیبات زیر، میتوانند از اختراع بهره برداری نمایند:
الف ـ درمواردی كه با نظر وزیر یا بالاترین مقام دستگاه ذی ربط منافع عمومی مانند امنیت ملی، تغذیه، بهداشت یا توسعه سایر بخشهای حیاتی اقتصادی كشور، اقتضاء كند كه دولت یا شخص ثالث از اختراع بهره برداری نماید و یا بهره برداری از سوی مالك یا شخص مجاز از سوی او مغایر با رقابت آزاد بوده و از نظر مقام مذكور، بهرهبرداری از اختراع رافع مشكل باشد، موضوع در كمیسیونی مركب از رئیس سازمان ثبت اسناد و املاك كشور، یكی از قضات دیوان عالی كشور با معرفی رئیس قوه قضائیه، دادستان كل كشور، نماینده رئیس جمهور و وزیر یا بالاترین مقام دستگاه ذی ربط مطرح و درصورت تصویب، با تعیین كمیسیون مذكور، سازمان دولتی یا شخص ثالث بدون موافقت مالك اختراع، از اختراع بهره برداری مینماید.
الف ـ درمواردی كه با نظر وزیر یا بالاترین مقام دستگاه ذی ربط منافع عمومی مانند امنیت ملی، تغذیه، بهداشت یا توسعه سایر بخشهای حیاتی اقتصادی كشور، اقتضاء كند كه دولت یا شخص ثالث از اختراع بهره برداری نماید و یا بهره برداری از سوی مالك یا شخص مجاز از سوی او مغایر با رقابت آزاد بوده و از نظر مقام مذكور، بهرهبرداری از اختراع رافع مشكل باشد، موضوع در كمیسیونی مركب از رئیس سازمان ثبت اسناد و املاك كشور، یكی از قضات دیوان عالی كشور با معرفی رئیس قوه قضائیه، دادستان كل كشور، نماینده رئیس جمهور و وزیر یا بالاترین مقام دستگاه ذی ربط مطرح و درصورت تصویب، با تعیین كمیسیون مذكور، سازمان دولتی یا شخص ثالث بدون موافقت مالك اختراع، از اختراع بهره برداری مینماید.
ب ـ بهره برداری از اختراع محدود به منظوری خواهد بود كه در مجوز آمده است و مشروط به پرداخت مبلغ مناسب به مالك مذكور با در نظر گرفتن ارزش اقتصادی مورد اجازه میباشد. درصورتی كه مالك اختراع یا هر شخص ذی نفع دیگر توضیحی داشته باشند، كمیسیون پس از رسیدگی به اظهارات آنان و لحاظ كردن بهره برداری در فعالیتهای غیر رقابتی اتخاذ تصمیم خواهد كرد. كمیسیون میتواند بنا به درخواست مالك اختراع یا سازمان دولتی یا شخص ثالثی كه مجوز بهره برداری از اختراع ثبت شده را دارد، پس از رسیدگی به اظهارات طرفین یا یكی از آنها در محدودهای كه ضرورت اقتضاء نماید، نسبت به تصمیمگیری مجدد اقدام كند.
ج ـ درصورتی كه مالك اختراع ادعا نماید كه شرایط و اوضاع و احوالی كه باعث اتخاذ تصمیم شده دیگر وجود ندارد و امكان تكرار آن میسر نیست و یا این كه ادعا نماید سازمان دولتی یا شخص ثالثی كه توسط كمیسیون تعیین شده نتوانسته طبق مفاد تصمیم و شرایط آن عمل كند، موضوع در كمیسیون مطرح و بررسی و پس از استماع اظهارات مالك اختراع، وزیر یا بالاترین مقام دستگاه ذیربط و بهره بردار، اجازه بهره برداری لغو شده و حسب مورد اجازه بهره برداری برای مالك یا بهره بردار دیگر صادر میشود. با احراز شرایط مقرر در این بند، اگر كمیسیون تشخیص دهد حفظ حقوق قانونی اشخاصی كه این اجازه را كسب كرده اند، بقاء تصمیم را ایجاب مینماید آن تصمیم را لغو نمیكند.
در مواردی كه اجازه بهره برداری توسط كمیسیون به شخص ثالثی داده شده است، میتوان آن مجوز را فقط به همراه شركت یا كسب و كار شخص تعیینشده از طرف كمیسیون یا به همراه قسمتی از شركت یا كسب و كاری كه اختراع در آن بهره برداری میشود، انتقال داد.
د ـ اجازه بهره برداری موضوع این ماده، مانع انجام امور زیر نیست:
1 ـ انعقاد قرارداد بهره برداری توسط مالك اختراع، با رعایت مقررات این ماده.
2 ـ بهره برداری مستمر از حقوق تفویضی توسط مالك اختراع طبق مندرجات بند (الف) ماده (15).
3 ـ صدور اجازه استفاده نا خواسته طبق اجزاء (1) و (2) بند (ح) این ماده.
1 ـ انعقاد قرارداد بهره برداری توسط مالك اختراع، با رعایت مقررات این ماده.
2 ـ بهره برداری مستمر از حقوق تفویضی توسط مالك اختراع طبق مندرجات بند (الف) ماده (15).
3 ـ صدور اجازه استفاده نا خواسته طبق اجزاء (1) و (2) بند (ح) این ماده.
هـ ـ درخواست اجازه بهره برداری از كمیسیون باید همراه دلیل و سندی باشد كه به موجب آن ثابت شود دستگاه دولتی یا شخص مجاز، از مالك اختراع درخواست بهره برداری كرده ولی نتوانسته است اجازه بهره برداری را با شرایط معقول و ظرف مدت زمان متعارف تحصیل نماید.
رعایت مراتب این بند، درصورت فوریت ناشی از مصالح ملی یا موارد حصول شرایط قهریه در كشور كلاً به تشخیص كمیسیون لازم نخواهد بود، مشروط بر آن كه در این قبیل موارد مالك اختراع در اولین فرصت ممكن از تصمیم كمیسیون مطلع شود.
رعایت مراتب این بند، درصورت فوریت ناشی از مصالح ملی یا موارد حصول شرایط قهریه در كشور كلاً به تشخیص كمیسیون لازم نخواهد بود، مشروط بر آن كه در این قبیل موارد مالك اختراع در اولین فرصت ممكن از تصمیم كمیسیون مطلع شود.
و ـ بهره برداری از اختراع توسط سازمان دولتی یا اشخاص ثالثی كه توسط كمیسیون تعیین شدهاند، برای عرضه در بازار ایران است.
ز ـ اجازه كمیسیون درخصوص بهره برداری از اختراع در زمینه فناوری نیمه هادیها، تنها در موردی جایز است كه به منظور استفاده غیر تجاری عمومی بوده یا در موردی باشد كه وزیر یا بالاترین مقام دستگاه ذی ربط تشخیص دهد كه نحوه استفاده از اختراع ثبت شده توسط مالك یا استفاده كننده آن غیر رقابتی است.
ح ـ پروانه بهره برداری بدون موافقت مالك، در موارد زیر نیز با ترتیباتی كه ذكر میشود قابل صدور است:
1ـ درصورتی كه در یك گواهینامه اختراع ادعا شده باشد كه بدون استفاده از یك اختراع ثبتشده قبلی قابل بهره برداری نیست و اختراع مؤخر نسبت به اختراع مقدم، متضمن پیشرفت مهم فنی و دارای اهمیت اقتصادی قابل توجه باشد، اداره مالكیت صنعتی به درخواست مالك اختراع مؤخر پروانه بهره برداری از اختراع مقدم را در حد ضرورت، بدون موافقت مالك آن، صادر میكند.
2ـ در مواقعی كه طبق جزء (1) این بند پروانه بهره برداری بدون موافقت مالك صادر شده باشد، اداره مالكیت صنعتی به درخواست مالك اختراع مقدم، پروانه بهره برداری از اختراع مؤخر را نیز بدون موافقت مالك آن صادر میكند.
3ـ در صورت درخواست صدور پروانه بهرهبرداری بدون موافقت مالك طبق اجزاء (1) و (2) این بند در تصمیم مربوط به صدور هر یك از پروانه های مذكور، حدود و كاربرد پروانه و مبلغ مناسبی كه باید به مالك اختراع ذی ربط پرداخت شود و شرایط پرداخت، تعیین میشود.
4ـ در صورت صدور پروانه بهره برداری طبق جزء (1) انتقال آن فقط به همراه اختراع مؤخر و در صورت صدور پروانه بهره برداری طبق جزء (2) انتقال آن فقط به همراه اختراع مقدم مجاز است.
5 ـ درخواست صدور پروانه بهرهبرداری بدون موافقت مالك مشروط به پرداخت هزینه مقرر میباشد.
6 ـ در صورت صدور پروانه بهرهبرداری بدون موافقت مالك، اجزاء (1) و (2) این بند و بندهای (ب) تا (و) و نیز بند (ط) این ماده قابل اعمال است.
1ـ درصورتی كه در یك گواهینامه اختراع ادعا شده باشد كه بدون استفاده از یك اختراع ثبتشده قبلی قابل بهره برداری نیست و اختراع مؤخر نسبت به اختراع مقدم، متضمن پیشرفت مهم فنی و دارای اهمیت اقتصادی قابل توجه باشد، اداره مالكیت صنعتی به درخواست مالك اختراع مؤخر پروانه بهره برداری از اختراع مقدم را در حد ضرورت، بدون موافقت مالك آن، صادر میكند.
2ـ در مواقعی كه طبق جزء (1) این بند پروانه بهره برداری بدون موافقت مالك صادر شده باشد، اداره مالكیت صنعتی به درخواست مالك اختراع مقدم، پروانه بهره برداری از اختراع مؤخر را نیز بدون موافقت مالك آن صادر میكند.
3ـ در صورت درخواست صدور پروانه بهرهبرداری بدون موافقت مالك طبق اجزاء (1) و (2) این بند در تصمیم مربوط به صدور هر یك از پروانه های مذكور، حدود و كاربرد پروانه و مبلغ مناسبی كه باید به مالك اختراع ذی ربط پرداخت شود و شرایط پرداخت، تعیین میشود.
4ـ در صورت صدور پروانه بهره برداری طبق جزء (1) انتقال آن فقط به همراه اختراع مؤخر و در صورت صدور پروانه بهره برداری طبق جزء (2) انتقال آن فقط به همراه اختراع مقدم مجاز است.
5 ـ درخواست صدور پروانه بهرهبرداری بدون موافقت مالك مشروط به پرداخت هزینه مقرر میباشد.
6 ـ در صورت صدور پروانه بهرهبرداری بدون موافقت مالك، اجزاء (1) و (2) این بند و بندهای (ب) تا (و) و نیز بند (ط) این ماده قابل اعمال است.
ط ـ تصمیمات كمیسیون در محدوده بندهای این ماده، در دادگاه عمومی تهران قابل اعتراض است.
ماده 18) هر ذی نفع میتواند ابطال گواهینامه اختراعی را از دادگاه درخواست نماید. در صورتی كه ذی نفع ثابت كند یكی از شرایط مندرج در مواد (1)، (2)، (4) و صدر ماده (6) و بند (ج) آن رعایت نشده است یا این كه مالك اختراع، مخترع یا قائم مقام قانونی او نیست، حكم ابطال گواهینامه اختراع صادر میشود.
هر گواهینامه اختراع یا ادعا یا بخشی از ادعاهای مربوط كه باطل شده است، از تاریخ ثبت اختراع باطل تلقی میشود. رأی نهایی دادگاه به اداره مالكیت صنعتی ابلاغ میگردد و اداره مزبور آن را ثبت و پس از دریافت هزینه، آگهی مربوط به آن را در اولین فرصت ممكن منتشر میكند.
ماده 19) چنانچه مالك اختراع بخواهد از اختراع ثبت شده استفاده كند، سازمان ثبت اسناد و املاك كشور حداكثر ظرف مهلت یك هفته موضوع را به دستگاه یا دستگاههای ذی ربط منعكس مینماید.
دستگاههای مذكور در خصوص امكان بهرهبرداری از اختراع حداكثر ظرف مدت دو ماه اظهار نظر نموده و نتیجه را جهت صدور پروانه بهره برداری كتباً به سازمان ثبت اسناد و املاك اعلام مینماید.
دستگاههای مذكور در خصوص امكان بهرهبرداری از اختراع حداكثر ظرف مدت دو ماه اظهار نظر نموده و نتیجه را جهت صدور پروانه بهره برداری كتباً به سازمان ثبت اسناد و املاك اعلام مینماید.
قانون ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تجاری | فصل دوم | طرحهای صنعتی
ماده 20) از نظر این قانون، هر گونه تركیب خطوط یا رنگها و هر گونه شكل سه بعدی با خطوط، رنگها و یا بدون آن، به گونهای كه تركیب یا شكل یك فرآورده صنعتی یا محصولی از صنایع دستی را تغییر دهد، طرح صنعتی است. در یك طرح صنعتی تنها دسترسی به یك نتیجه فنی بدون تغییر ظاهری مشمول حمایت از این قانون نمی باشد.
ماده 21) طرح صنعتی زمانی قابل ثبت است كه جدید و یا اصیل باشد. طرح صنعتی زمانی جدیـد است كه از طریق انتشار به طور محسوس و یا از طریق استفاده به هر نحو دیگر قبل از تاریخ تسلیم اظهارنامه یا بر حسب مورد قبل از حق تقدم اظهارنامه برای ثبت در هیچ نقطهای از جهان برای عموم افشاء نشده باشد. مفاد قسمت اخیر بند (هـ) و بند (و) ماده (4) این قانون در خصوص طرحهای صنعتی نیز قابل اعمال است.
ماده 22) اظهارنامه ثبت طرح صنعتی كه به اداره مالكیت صنعتی تسلیم میشود، همراه نقشه، عكس و سایر مشخصات گرافیكی كالا كه تشكیل دهنده طرح صنعتی هستند و ذكر نوع فرآورده هایی كه طرح صنعتی برای آنها استفاده میشود، خواهد بود. اگر طرح صنعتی سه بعدی باشد، اداره مالكیت صنعتی میتواند نمونه واقعی یا ماكتی از آن را نیز به همراه اظهارنامه درخواست نماید. اظهارنامه مشمول هزینه مقرر برای تسلیم آن خواهد بود.
اظهارنامه باید در بردارنده مشخصات طرح باشد و در مواردی كه متقاضی همان طراح نیست، اظهارنامه باید به همراه مدركی باشد كه ذی حق بودن متقاضی را برای ثبت طرح صنعتی ثابت نماید.
ماده 23) مفاد مواد (5)، (9) و بند (ج) مواد(11) و (15) این قانون در خصوص طرحهای صنعتی نیز قابل اعمال است.
ماده 24) دو یا چند طرح صنعتی را میتوان در یك اظهارنامه قید و تسلیم نمود، مشروط بر آن كه مربوط به یك طبقه بندی بین المللی و یا مربوط به یك مجموعه یا تركیبی از اجزاء باشد.
ماده 25) ممكن است ضمن اظهارنامه درخواست شود كه انتشار آگهی ثبت طرح صنعتی از تاریخ تسلیم اظهارنامه حداكثر تا دوازده ماه و یا اگر ادعای حق تقدم شده است از تاریخ حق تقدم به تأخیر افتد.
ماده 26) متقاضی میتواند تا زمانی كه اظهارنامه در جریان بررسی است، آن را مسترد نماید.
ماده 27) بررسی، ثبت و انتشار آگهی طرح صنعتی به ترتیب زیر خواهد بود:
الف ـ تاریخ اظهارنامه همان تاریخ تسلیم آن به اداره مالكیت صنعتی است، مشروط بر این كه در زمان تسلیم، اظهارنامه حاوی كلیه اطلاعاتی باشد كه شناسایی متقاضی و همچنین نمایش گرافیكی كالای متضمن طرح صنعتی را میسر سازد.
ب ـ اداره مالكیت صنعتی پس از وصول اظهارنامه، آن را از نظر مطابقت با مفاد ماده (22) و نیز این كه طرح صنعتی مذكور، وفق مقررات مندرج در ماده (20) و بند (و) ماده (4) و مقررات مربوط میباشد، بررسی میكند.
ج ـ درصورتی كه اداره مالكیت صنعتی تشخیص دهد شرایط موضوع بند (ب) این ماده رعایت شده است طرح صنعتی را ثبت و آگهی مربوط را منتشر و گواهی ثبت آن را به نام متقاضی صادر مینماید در غیر این صورت اظهارنامه را مردود اعلام میكند.
د ـ هرگاه درخواستی طبق ماده (25) ارائه شده باشد، پس از ثبت طرح صنعتی، نمونه طرح و مفاد اظهارنامه منتشر نمیشود. در این صورت اداره مالكیت صنعتی، یك آگهی حاوی تأخیر انتشار طرح صنعتی مذكور و اطلاعات مربوط به هویت مالك طرح ثبت شده و تاریخ تسلیم اظهارنامه و مدت تأخیر مورد درخواست و سایر امور ضروری را منتشر میكند. پس از انقضاء مدت تأخیر درخواست شده، اداره مالكیت صنعتی آگهی طرح صنعتی ثبتشده را منتشر خواهد كرد. رسیدگی به دعوی راجع به یك طرح صنعتی ثبت شده درمدت تأخیر انتشار آگهی مشروط به آن است كه اطلاعات مندرج در دفاتر ثبت و اطلاعات مربوط به پرونده اظهارنامه به شخصی كه علیه او دعوی اقامه میشود به طور كتبی ابلاغ شده باشد.
الف ـ تاریخ اظهارنامه همان تاریخ تسلیم آن به اداره مالكیت صنعتی است، مشروط بر این كه در زمان تسلیم، اظهارنامه حاوی كلیه اطلاعاتی باشد كه شناسایی متقاضی و همچنین نمایش گرافیكی كالای متضمن طرح صنعتی را میسر سازد.
ب ـ اداره مالكیت صنعتی پس از وصول اظهارنامه، آن را از نظر مطابقت با مفاد ماده (22) و نیز این كه طرح صنعتی مذكور، وفق مقررات مندرج در ماده (20) و بند (و) ماده (4) و مقررات مربوط میباشد، بررسی میكند.
ج ـ درصورتی كه اداره مالكیت صنعتی تشخیص دهد شرایط موضوع بند (ب) این ماده رعایت شده است طرح صنعتی را ثبت و آگهی مربوط را منتشر و گواهی ثبت آن را به نام متقاضی صادر مینماید در غیر این صورت اظهارنامه را مردود اعلام میكند.
د ـ هرگاه درخواستی طبق ماده (25) ارائه شده باشد، پس از ثبت طرح صنعتی، نمونه طرح و مفاد اظهارنامه منتشر نمیشود. در این صورت اداره مالكیت صنعتی، یك آگهی حاوی تأخیر انتشار طرح صنعتی مذكور و اطلاعات مربوط به هویت مالك طرح ثبت شده و تاریخ تسلیم اظهارنامه و مدت تأخیر مورد درخواست و سایر امور ضروری را منتشر میكند. پس از انقضاء مدت تأخیر درخواست شده، اداره مالكیت صنعتی آگهی طرح صنعتی ثبتشده را منتشر خواهد كرد. رسیدگی به دعوی راجع به یك طرح صنعتی ثبت شده درمدت تأخیر انتشار آگهی مشروط به آن است كه اطلاعات مندرج در دفاتر ثبت و اطلاعات مربوط به پرونده اظهارنامه به شخصی كه علیه او دعوی اقامه میشود به طور كتبی ابلاغ شده باشد.
ماده 28) حقوق ناشی از ثبت طرح صنعتی، مدت اعتبار و تمدید آن به شرح زیر است:
الف ـ بهره برداری از هر طرح صنعتی كه در ایران ثبت شده باشد، توسط اشخاص، مشروط به موافقت مالك آن است.
ب ـ بهره برداری از یك طرح صنعتی ثبت شده عبارت است از: ساخت، فروش و وارد كردن اقلام حاوی آن طرح صنعتی.
ج ـ مالك طرح صنعتی ثبت شده، میتواند علیه شخصی كه بدون موافقت او افعال مذكور در بند (ب) این ماده را انجام دهد یا مرتكب عملی شود كه عادتاً موجبات تجاوز آینده را فراهم آورد، در دادگاه اقامه دعوی نماید.
د ـ مدت اعتبار طرح صنعتی پنج سال از تاریخ تسلیم اظهارنامه ثبت آن خواهد بود. این مدت را میتوان برای دو دوره پنج ساله متوالی دیگر پس از پرداخت هزینه مربوط تمدید نمود. پس از انقضاء هر دوره كه از پایان دوره شروع میشود، یك مهلت شش ماهه برای پرداخت هزینه تمدید گردیده و همچنین جریمه تأخیر در نظر گرفته خواهد شد.
الف ـ بهره برداری از هر طرح صنعتی كه در ایران ثبت شده باشد، توسط اشخاص، مشروط به موافقت مالك آن است.
ب ـ بهره برداری از یك طرح صنعتی ثبت شده عبارت است از: ساخت، فروش و وارد كردن اقلام حاوی آن طرح صنعتی.
ج ـ مالك طرح صنعتی ثبت شده، میتواند علیه شخصی كه بدون موافقت او افعال مذكور در بند (ب) این ماده را انجام دهد یا مرتكب عملی شود كه عادتاً موجبات تجاوز آینده را فراهم آورد، در دادگاه اقامه دعوی نماید.
د ـ مدت اعتبار طرح صنعتی پنج سال از تاریخ تسلیم اظهارنامه ثبت آن خواهد بود. این مدت را میتوان برای دو دوره پنج ساله متوالی دیگر پس از پرداخت هزینه مربوط تمدید نمود. پس از انقضاء هر دوره كه از پایان دوره شروع میشود، یك مهلت شش ماهه برای پرداخت هزینه تمدید گردیده و همچنین جریمه تأخیر در نظر گرفته خواهد شد.
ماده 29) هر ذی نفع میتواند از دادگاه ابطال ثبت طرح صنعتی را درخواست نماید. در این صورت باید ثابت كند كه یكی از شرایط مندرج در مواد (20) و (21) رعایت نشده است و یا كسی كه طرح صنعتی به نام وی ثبت شده پدید آورنده آن طرح یا قائم مقام قانونی او نیست. مفاد قسمت اخیر ماده (18) دراین خصوص نیز اعمال میشود.
قانون ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تجاری | فصل سوم | علائم، علائم جمعی و نام های تجاری
ماده 30) علامت، علامت جمعی و نام تجاری عبارتند از:
الف ـ علامت یعنی هر نشان قابل رؤیتی كه بتواند كالاها یا خدمات اشخاص حقیقی یا حقوقی را از هم متمایز سازد.
ب ـ علامت جمعی یعنی هر نشان قابل رؤیتی كه باعنوان علامت جمعی در اظهارنامه ثبت معرفی شود و بتواند مبدأ و یا هرگونه خصوصیات دیگر مانند كیفیت كالا یا خدمات اشخاص حقیقی و حقوقی را كه از این نشان تحت نظارت مالك علامت ثبت شده جمعی استفاده میكنند متمایز سازد.
ج ـ نام تجارتی یعنی اسم یا عنوانی كه معرف و مشخصكننده شخص حقیقی یا حقوقی باشد.
الف ـ علامت یعنی هر نشان قابل رؤیتی كه بتواند كالاها یا خدمات اشخاص حقیقی یا حقوقی را از هم متمایز سازد.
ب ـ علامت جمعی یعنی هر نشان قابل رؤیتی كه باعنوان علامت جمعی در اظهارنامه ثبت معرفی شود و بتواند مبدأ و یا هرگونه خصوصیات دیگر مانند كیفیت كالا یا خدمات اشخاص حقیقی و حقوقی را كه از این نشان تحت نظارت مالك علامت ثبت شده جمعی استفاده میكنند متمایز سازد.
ج ـ نام تجارتی یعنی اسم یا عنوانی كه معرف و مشخصكننده شخص حقیقی یا حقوقی باشد.
ماده 31) حق استفاده انحصاری از یك علامت به كسی اختصاص دارد كه آن علامت را طبق مقررات این قانون به ثبت رسانده باشد.
ماده 32) علامت درموارد زیر قابل ثبت نیست:
الف ـ نتواند كالاها یا خدمات یك مؤسسه را از كالاها و خدمات مؤسسه دیگر متمایز سازد.
ب ـ خلاف موازین شرعی یا نظم عمومی یا اخلاق حسنه باشد.
ج ـ مراكز تجاری یا عمومی را به ویژه درمورد مبدأ جغرافیایی كالاها یا خدمات یا خصوصیات آنها گمراه كند.
د ـ عین یا تقلید نشان نظامی، پرچم، یا سایر نشانهای مملكتی یا نام یا نام اختصاری یا حروف اول یك نام یا نشان رسمی متعلق به كشور، سازمانهای بین الدولی یا سازمانهایی كه تحت كنوانسیونهای بین المللی تأسیس شدهاند، بوده یا موارد مذكور یكی از اجزاء آن علامت باشد، مگر آ%
الف ـ نتواند كالاها یا خدمات یك مؤسسه را از كالاها و خدمات مؤسسه دیگر متمایز سازد.
ب ـ خلاف موازین شرعی یا نظم عمومی یا اخلاق حسنه باشد.
ج ـ مراكز تجاری یا عمومی را به ویژه درمورد مبدأ جغرافیایی كالاها یا خدمات یا خصوصیات آنها گمراه كند.
د ـ عین یا تقلید نشان نظامی، پرچم، یا سایر نشانهای مملكتی یا نام یا نام اختصاری یا حروف اول یك نام یا نشان رسمی متعلق به كشور، سازمانهای بین الدولی یا سازمانهایی كه تحت كنوانسیونهای بین المللی تأسیس شدهاند، بوده یا موارد مذكور یكی از اجزاء آن علامت باشد، مگر آ%
این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید.
دیگر مطالب این دسته بندی
آخرین سوالات و نظرات